Rian:

Die slegte nuus is dat die Europese finansiële krisis nog nie opgelos is nie en waarskynlik nog 'n geruime tyd markonbestendigheid sal veroorsaak. Die goeie nuus, ten minste tans, is dat die meeste inkomende ekonomiese data nie op 'n wêreldresessie dui nie, in teenstelling met die subprima-krisis van 2008/2009, wat 'n diep resessie ontketen het. Ons moet egter in ag neem dat indien die Europese krisis vererger, dit wel nog 'n resessie kan afgee. In die geheel kan ons in 2012 stadige maar volgehoue ekonomiese groei en lae wêreldwye rentekoerse verwag – maar die markte sal onbestendig bly solank beleggers hulle verknies oor die onseker finansiële situasie in Europa en die moontlike impak daarvan op die wêreldekonomie. Wêreldwye ekonomiese en markrisiko's het die afgelope paar maande beslis skerp gestyg.

Izak:

En, soos altyd wanneer dit by beleggings kom, is die vertrekpunt om te vra: hoekom belê ek, of waarvoor is hierdie belegging? As jy vir jou aftrede jare van nou af belê, behoort onbestendigheid oor die volgende paar maande jou nie te pla nie. Trouens, jy kan markinsinkings gebruik om meer aandele te koop. Maar as jy jou geld in die volgende jaar of twee nodig het (byvoorbeeld vir 'n groot vakansie), moet jy versigtig wees. Die probleem, soos Rian sê, is dat rentekoerse amper oral laag is – ook in Suid-Afrika. Daarom sal konserwatiewe beleggings nie veel oplewer nie. Jy moet besluit: Is opbrengs op kapitaal of teruggawe van kapitaal belangriker oor die volgende paar jaar?

Rian:

Gelukkig het Suid-Afrika die wêreldstorm goed deurstaan, danksy ons relatief gesonde fiskale situasie, maar soos die onlangse verswakking van die rand wys, kan ons wêreldgebeure nooit volkome ontduik nie. Staatskuld is nogal laag (omtrent 40% van BBP – in vergelyking met 170% vir Griekeland en omtrent 100% vir die VSA). Maar ons moet ook die gordel intrek oor die lang termyn, wat minder ruimte vir belastingverlagings in 2012 skep en strenger beheer oor staatsbesteding noodsaak.

Izak:

Suid-Afrika het inderdaad sy finansies beter bestuur as die meeste ontwikkelde lande. Dis iets om op trots te wees, maar ons kan nie op ons louere rus nie. As verbruikers het baie van ons die afgelope paar jaar gewoond geraak om die partytjie aan die gang te hou met belastingverlagings en salarisverhogings. Volgende jaar gaan heel moontlik taai wees. Hoewel inkomstebelastingkoerse (nog) nie noodwendig gaan styg nie, sal ander kostes vinniger bly styg as die algemene inflasiekoers – soos munisipale en elektrisiteitstariewe, nuwe tolgelde (Gauteng), hoër lughawebelasting, ens. Voeg hierby gedempte ekonomiese groei waar maatskappye nie ruim salarisverhogings kan bekostig nie en 'n rentekoersverhoging teen die einde van 2012, en die gemiddelde verbruiker is in die knyp. In moeilike omstandighede speel spaar vir aftrede dikwels tweede viool. Dis 'n fout, want 'n belegger se grootste vriend is tyd.

Rian:

Hoewel die plaaslike ekonomiese herstel sal voortgaan, verwag ons groei van omtrent 2% in 2012, omdat ons nie stadiger wêreldgroei volkome sal kan ontduik nie. So 'n groeikoers is ver onder wat nodig is om werkloosheid beduidend te verminder, maar dis baie beter as die plaaslike ekonomie se inkrimping van byna 2% in 2009 ná die subprima-krisis van 2008. Die kerndryfveer vir die herstel was groter verbruikersbesteding, danksy lae inflasie en rentekoerse, en loonaanpassings bo inflasie. Dit behoort in 2012 voort te duur maar teen 'n baie stadiger pas, want hoër inflasie verminder huishoudelike koopkrag. Die swakker rand sal SA se uitvoerders baat, maar ingevoerde goedere duurder maak vir verbruikers. Inflasie behoort in 2012 'n spits te bereik tussen 6% en 7%, voordat dit weer sal terugsak. Dit is egter onwaarskynlik dat dié hoër inflasie die Reserwebank sal noop om rentekoerse in die nabye toekoms te verhoog. As die rand en oliepryse ten minste op huidige vlakke stabiliseer, kan koerse dieselfde bly deur 2012, hoewel verbruikers hulle moet voorberei dat koerse uiteindelik sal styg.

Izak:

Hoewel dit 'n omgewing is wat deur trae wêreldwye en plaaslike ekonomiese groei gekenmerk word, kan ons nie die soort aandele-opbrengste van die afgelope dekade verwag nie. Ongelukkig het sommige beleggers gewoond geraak dat sterk markte vergoed vir te min spaar. Eweneens is baie konserwatiewe beleggers bederf met baie hoë reële rentekoerse oor die laaste dekade. As Rian se voorspelling reg is, sal geldmarkfondse waarskynlik negatiewe reële opbrengste (na inflasie) lewer in 2012. Met ander woorde, dis 'n moeilike tyd vir beleggers omdat nie een van die hoofbateklasse (aandele, effekte, genoteerde eiendom, kontant) besonder aantreklik lyk nie. Dis die tipe omgewing waar finansiële adviseurs werklik waarde kan toevoeg deur gepaste gediversifiseerde portefeuljes vir elke beleggingsbehoefte op te stel. Ten slotte, hoewel 'n swakker rand uitvoerders sal bevoordeel, verhoog dit wel Suid-Afrikaners se lewenskoste, sê Rian. Kyk na jou individuele omstandighede en praat met jou finansiële adviseur of makelaar oor 'n gepaste blootstelling aan randverskanste bates, insluitende buitelandse beleggings.

Klik hier vir sewe gesonde beleggingsbeginsels.

Omdat belegging die sleutel is tot jou toekomstige sekuriteit, is toegang tot die beste inligting en praktiese advies noodsaaklik. Daar's geen plaasvervanger vir gesonde, objektiewe finansiële advies nie. Dis beter om in oorleg met jou finansiële adviseur of makelaar beleggingsbesluite te neem wat jou individuele behoeftes en doelwitte in ag neem. As jy finansiële advies nodig het, skakel 0860 WISDOM (0860 947 366) of e-pos advice@oldmutual.com en ons help jou graag.

Vrywaring: Die inligting hierbo is bloot 'n vooruitskouing gebaseer op huidige ekonomiese data oor die verwagte ekonomiese klimaat vir volgende jaar. Dit kan verander en word nie as advies beskou nie.